آهنگ لری بسیار جالب از خواننده های شهرستان ممسنی پدرام فرامرزی و احسان جوانمردی

به كوشش كرائي‌هاي ساكن روستاهاي رامهرمز
 گــردهمائي بزرگ باز آشنائي «كـرائي‌ها» برگزار شد

فریدون کرائی: كرائي‌ها تا ابتداي قرن يازدهم به صورت ايلي منسجم در دامنه‌هاي زاگرس مياني در كنار ساير ايل‌هاي لر بزرگ روزگار مي‌گذرانيدند ...

كرائي‌ها كه تا ابتداي قرن يازدهم به صورت ايلي منسجم در دامنه‌هاي زاگرس مياني در كنار ساير ايل‌هاي لر بزرگ  روزگار مي‌گذرانيدند؛ ابتدا در دوره شاه عباس صفوي (1004-1005 ق )توسط الله‌وردي‌خان حاكم فارس و كهگيلويه و سپس در دوره شاه طهماسب (1137-1135 ق ) توسط طهماسبقلي‌خان  ( نادر شاه بعدي ) و يك بار هم در دوره زندیه دچار انشقاق و از هم گسيختگي گرديده و به جز گروهي كه در حال حاضر هم در ايل طيبي بيشترين جمعيت را دارند ؛ بسياري از آنها ضمن آنكه  در ساير ايل‌هاي لر بزرگ مستحيل گرديده ؛ اما دلبستگي خود به خاستگاه اوليه را فراموش ننموده‌اند .

 برای دیدن عکسها و فیلمها ببینید : http://nasabonline.blogspot.com/2010/05/blog-post_06.html

عکس هایی از تل نورآباد و مناظر اطراف ممسنی

گفتگوی اختصاصی با محمد بهمن بیگی بنیانگذار آموزش عشایر در ایران/فرشاد تاجبخش

پرونده ای برای بهمن بیگی

«قره قاج! تو می خواستی غرقم کنی ولی من دست از دامنت بر نمی دارم، من تو را بیش از همه رودهای روی زمین دوست می دارم، من یک موج کوچک تو را با صدها الب، هودسن و پوتوماک عوض نمی کنم. قره قاج! می آیم ولی این بار می کوشم که بی گدار به آب نزنم و با کمک خداوند نهال های تازه ای در کنارت بنشانم و پل های استوار برایت دست و پا کنم...».(اگر قره قاج نبود، صفحه 108)

بهمن بیگی نامه فوق را در حالی که دراروپای کهن و آمریکای جوان در کنار رودهای پرخروش و پرهیبتش در رفاه و راحتی به سر می برد برای خانواده اش که در چادرهای سیاه عشایری و در جوار رودخانه قره قاج به سر می برند می فرستد. اما خود زودتر از نامه اش به ایل می پیوندد. رفاه و آسایش ایل را بر رفاه و آرامش خود ترجیح می دهد و مرهمی می شود بر زخم های کهنه
قرن ها عقب ماندگی عشایراز دانش و دانایی. و آن گونه شد که اکنون از او به عنوان مدیرکل افسانه ای یاد می کنند.

امروزه کمتر کسی در فارس و ایران است که با نام محمد بهمن بیگی و آثار و خدمات کم نظیرش آشنایی نسبی نداشته باشند. در هر ده و آبادی و کوچه و خیابانی اثری ازردپای محمد بهمن بیگی و آموزش و تعلیماتش برجای مانده و هویداست. شهرت بهمن بیگی به واسطه آموزش و تعلیمات عشایر از حدود مرزهای جغرافیایی ایران نیز فراتر رفت به طوری که سازمان علمی فرهنگی یونسکو در سال 1973 جایزه یک عمر مبارزه با بیسوادی را به وی تقدیم نمودند و از ایشان تجلیل کردند.

در هیچ کجای این جهان پهناور سبک آموزش عشایری نتوانست توفیق چندان مناسبی داشته باشد. نه در آسیا، نه در آفریقا و نه حتی در اروپا و آمریکا.

پيشينه تاريخي :
بنا به اسناد و کتب تاريخي و کاوشهاي باستانشناسي و نظريه‌هاي مردم شناسي سابقه تاريخي شهرستان ممسني به سه بخش منفک مي‌گردد.
الف) دوران قبل از تاريخ ب) دوران تاريخي ج) دوران اسلامي
نام قديمي اين شهرستان در بدو تشکيل انزان يا انشان و انبوران و نوبندگان سپس شولستان و در اواخر سلسله صفوي به ممسني تغيير نام يافت.
زبان: گويش مردم ممسني لري مي‌باشد که قرابت آن به دوران ساساني برمي‌گردد. و اهالي بخشهاي مرکزي-دشمن زياري و رستم و قسمتي از بخش ماهور ميلاتي به اين زبان تکلم مي‌کنند.
زبان ترکي: بخشي از ايلات و عشاير بخش ماهور ميلاتي با آن تکلم مي‌کنند که تيره‌هايي از ايل بزرگ قشقايي در قالب دو طايفه کشکولي و دره شوري مي‌باشند.
زبان عربي: ساکنين دو روستاي عرب خنيمه و خاکک در دهستان رستم 2 به زبان عربي تکلم مي‌کنند و همچنين به لهجه لري هم تسلط کامل دارند.
فرهنگ: ممسني متشکل از چهار طايفه دشمن‌زياري، رستم، جاويد، بکش با فرهنگ طايفه‌اي و عشيره‌اي اعتقادات عميق مذهبي و ديني توام با آداب و رسوم و سنن نيک چند هزار ساله از ويژگي‌هاي اساسي اين فرهنگ است. روحيه غالب در اين شهرستان عبارتند از سلحشوري، مهمان‌نوازي، شجاعت و دليري توام با صفا و صميميت روستايي با عرف و عادتهاي جمعي و سنتي
مشاهير و شخصيتها:
مرحوم سيد مير محمود شولستاني (عالم)،مرحوم اميرشرف‌الدين علي بن حجه‌الله حسني حسيني طباطبائي شولستاني (مجتهد)، مرحوم علامه آقا سيد ابوطالب شولستاني، مرحوم آقاي سيد زين‌العابدين طباطبائي عالم، ممتاز شولستاني(شاعر)، مرحوم رفيع‌الدين شولستاني (خوشنويس و عالم)، مرحوم محمد بن حسن شولستاني (عالم)، مرحوم آيت‌الله آقا سيد محمد ابطحي حسيني فهلياني، مرحوم ابوعبدالله محمد بن يعقوب‌الغازي نوبند جاني دانشمندي از طايفه بکش، مرحوم ظهير فارسي ابوالمعالي عبدالسلام بن مسعود بن احمد فيلسوفي از طايفه دشمن‌زياري، مرحوم ابوالحسن فرزند عبدالواحد پسر محمد الجويجاني (جويجاني) از طايفه جاويد (دانشمند)
ويژگي تاريخي:
سرزمين ممسني از نقاط تاريخي و باستاني، مهد تمدن ايران و بخشي ازانشان يا انزان پايتخت کورش کبير آوردگاه تمدنها و اقوام مختلف در طول تاريخ بوده است. آثار و دست نوشته‌هاي بجا مانده از هزاره سوم تا هشتم قبل از ميلاد حاکي است که ممسني از مناطقي است که اولين جرقه تمدن ايراني زده شد و مشاهير و عالمان و بزرگان ممسني حافظ و امانتدار اين مواريث ارزشمند بود.
از جمله تمدنها و آثار تاريخي به جا مانده، نقش کورنگون مربوط به دوره ايلام، گوردخمه سنگي فهليان مربوط به دوره مادها، قبل از ميلاد حاکي است که ممسني از مناطقي است که اولين جرقه تمدن ايراني زده شد و مشاهير و عالمان و بزرگان ممسني حافظ و امانتدار اين مواريث ارزشمند بود.
از جمله تمدنها و آثار تاريخي به جا مانده، نقش کورنگون مربوط به دوره ايلام، گوردخمه سنگي فهليان مربوط به دوره مادها، گوردخمه داودختر، ته ستونهاي هخامنشي روستاي سروان، آتشکده ميل اژدها مربوط به دوره اشکانيان، نقش برجسته بهرام گور، شهر توج، شهر نوبندگان و شهر خوبدان مربوط به دوره ساساني مي‌توان نام برد.

منبع : صدا و سیمای فارس